AP26101317 - «Қазақстанның оңтүстік өңірлері тұрғындарының гендерлік рөлдердің қалыптасуына мәдени құндылықтардың ықпалы: дәстүрлі және инновациялық көзқарастар»
ksu@korkyt.kz +7242 26-27-14, Қабылдау комиссиясы +7242 71-07-45

AP26101317 - «Қазақстанның оңтүстік өңірлері тұрғындарының гендерлік рөлдердің қалыптасуына мәдени құндылықтардың ықпалы: дәстүрлі және инновациялық көзқарастар»

Aigul.jpg

 

 
Жобаның жетекшісі 

Әбдіраманова Айгүл Темірханқызы
Философия және әлеуметтік-гуманитарлық пәндер секциясының қауымдастырылған профессоры, философия ғылымдарының кандидаты
 
 
Басым және мамандандырылған ғылыми бағыттардың атаулары

Әлеуметтік және гуманитарлық ғылымдар саласындағы зерттеулер
 
Қаржыландыру соммасы
54 517,420 тг.
 
Жобаның мақсаты

Қазақстанның оңтүстік өңірлеріндегі гендерлік рөлдердің қалыптасуына әсер ететін құндылықтарды зерттеу, дәстүрлі және инновациялық көзқарастарды салыстыру арқылы олардың қазіргі қоғамдағы рөлі мен мәдени ықпалын анықтау жобаның мақсаты болып табылады.
 

Міндеттері


1. «Гендерлік ролдер» жөніндегі шетелдік, отандық зерттеушілердің теориялық концепцияларын талдау, теориялық-әдіснамасын дайындау
2. Қазақстанның оңтүстік өңірлері тұрғындарының гендерлік рөлдердің қалыптасуындағы дәстүрлі мәдени құндылықтардың рөлін анықтау
3. Қазақстанның оңтүстік өңірлері тұрғындарының аймақтың дәстүрлі патриархалдық құрылымдары, гендерлік рөлдердің қалыптасуындағы тарихи-мәдени процестерін талдау
4. Дәстүрлі мәдени құндылықтар мен әдет-ғұрыптардағы ерлер мен әйелдер арасындағы әлеуметтік қарым-қатынастарды және мәдени үлгілерді анықтау
5. Ұрпақтар арасындағы мәдени сабақтастықтың гендерлік рөлдердің тұрақтылығына қатысты ықпалын анықтау
6. Жаһандану және ақпараттық қоғамның дамуы,  бұқаралық ақпарат құралдары мен әлеуметтік желілердің аймақтағы гендерлік рөлдердің трансформациясына әсерін анықтау 
7. Мәдениеттегі ерлер мен әйелдердің рөлдеріне қатысты гендерлік стереотиптерді анықтау 
8. Гендерлік рөлдерге қатысты маскулиндік пен феминистік стереотиптерді анықтау, рәміздік талдау
 

Күтілетін нәтижелер


- Scopus базасында CiteScore бойынша 35-тен (отыз бес) кем емес процентилі бар рецензияланатын ғылыми басылымда 3 (үш) мақала жарияланады;
-1 және 2 ҒЖБССҚК тізіміндегі журналдарда жариялау: 5 мақала жарияланады;          
- Қазақстандық баспада ғылыми монография (Қызылорда 2025, 20 б.т.) жарияланады; 

Зерттеу нәтижелері коммерцияландыруға жатпайды, бірақ зерттеу нәтижелерін гендерлік теңсіздікті нығайту мақсатында жүргізілетін мемлекеттік бағдарламаларды насихаттау барысында арнайы курстар жүргізуге әдістемелік құрал ретінде пайдалануға болады. Жоғары білім беруде философия, аксиология, мәдениеттану бойынша қосымша дәріс курстарына пайдалануға болады. 

 

Нәтижелер


Жоба орындаушылары:

- elibrary.ru (РИНЦ), "Киберленинка" ғылыми электронды кітапханаларынан, "Google" академиясының сайтынан орыс және қазақ тілдеріндегі дереккөздерді жинақтады. Сонымен қатар, республикалық ЖОО аралық электрондық кітапхананың (РМЭБ) материалдарына назар аударылды.

- Scopus және Web of Science дерекқорларындағы шетелдік ағылшын тіліндегі жұмыстарды талдады.

- дәстүрлі және инновациялық құндылықтардың гендерлік рөлдерге әсерін анықтауға бағытталған кешенді библиографиялық мәліметтер базасын құрды.

- үш блоктан тұратын сауалнама және әр аймақтан қатысушылардың үлгісін жасады. 2025 жылдың маусым айында "Google Forms" жүйесі арқылы сауалнама жүргізіліп, сауалнамаға барлығы 597 респондент қатыстырылған.

Зерттеу жобасының бірінші жылында сандық әдістерді қолдана отырып, көптеген эмпирикалық мәліметтер жиналды. Жүргізілген сауалнамалар мен статистикалық талдау нәтижелері Қазақстанның оңтүстік өңірлері халқының гендерлік рөлдерге, дәстүрлі және қазіргі заманғы мәдени құндылықтарға қатынасының ерекшеліктерін анықтауға мүмкіндік берді.

Зерттеу нәтижелері бойынша гендерлік рөлдердің қалыптасуына әсер ететін негізгі мәдени факторлар анықталды, сондай-ақ дәстүрлер мен инновациялардың аксиологиялық тұрғыдан өзара әрекеттесуі қарастырылды.

Жоба аясында алынған нәтижелер негізінде ғылыми мақалалар жарияланды:

1. Abikenov Zh, Syzdykova M (2025). Analysis of the dynamics of spiritual values in the context of regional culture. Journal of Philosophy Culture and Political Science, 93(3).  https://doi.org/10.26577/jpcp20259339 https://bulletin-philospolit.kaznu.kz/index.php/1-pol/article/view/1850/1432  

2. Сыздықова М. гендерлік стереотиптер және олардың қазіргі Қазақстандағы әлеуметтік рөлдерге әсері / / Жас ғалым. 2025. № 41 (592). 227-230 ББ. https://moluch.ru/archive/592/128991  

3. Сыздықова М. Қазақстандағы жастардың ауру нүктелерімен гендерлік рөлдердің өзгеруі / / Жас ғалым. —2025. № 41 (592). 230-234 ББ.

https://moluch.ru/archive/592/129027  

4. Сыздықова М. отбасылық құндылықтардың өзгеруі контекстіндегі гендерлік стереотиптер мен әлеуметтік рөлдер. Халықаралық ғылыми журнал Академик. № 1 (286)2025. 70 б.  

https://journal-academic.com/f/mezhdunarodnyi_nauchnyi_zhurnal_akademik_0511_chast_1.pdf  

5. Сыздықова М.Б. отбасылық құндылықтар дағдарысындағы гендерлік рөлдер мен стереотиптер.  "Qazaq Journal of young scientist" Халықаралық ғылыми журналы Т.3, № 11, қараша, 2025ж. Б. 60-67 https://qazaqjournal.kz/qjys/article/view/387  

6. Сыздықова М.Б. Қазақстандағы жастар тұрғысынан гендерлік рөлдердің өзгеруі.  "Qazaq Journal of young scientist" Халықаралық ғылыми журналы Т.3, № 11, қараша, 2025ж.Б. 67-73. https://qazaqjournal.kz/qjys/article/view/388  

7. Zhuzeyev S, Abikenov Zh, Dastankyzy A. (2025). Gender Roles: Historical Formation, Contemporary Transformation, and Comparative Analysis. World Scientific Reports, (11). Retrieved from https://ojs.scipub.de/index.php/WSR/article/view/6918  

8. Садуакасова К. гендерлік және қоғам

9. Абитова ж. Gender theory and the transformation of family dynamics / / Жас ғалым. 2025. № 40 (591). 274-276 ББ. https://moluch.ru/archive/591/128777   

10. Әбдіраманова А. мужчин қоғамдағы рөлі: гендерлік мәдениет тұрғысынан талдау. Халықаралық ғылыми журнал. Академик. № 1 (287) 2025. 22-25 бет

https://journal-academic.com/f/mezhdunarodnyi_nauchnyi_zhurnal_akademik_1511_chast_1.pdf  

11. Әбдіраманова А. гендерлік теңдік және әйелдің қазақ қоғамындағы рөлі. Халықаралық ғылыми журнал. Академик. № 1 (287)2025. 44-48 б.

https://journal-academic.com/f/mezhdunarodnyi_nauchnyi_zhurnal_akademik_1511_chast_1.pdf теориялары. 2025. № 42 (593). 418-421 ББ.

https://moluch.ru/archive/593/129132.        

 

 
Орындалу кезеңі
2025 - 2027 жж.

Қолжетімді қызметтер

PLATONUS

platonus.kz

E-univer

https://e-univer.korkyt.kz/

AI-Sana бағдарламасы

толығырақ...

МООK

МООK (Жаппай ашық онлайн сабақ)

Erasmus

erasmus

Сабақ кестесі

толығырақ...

Ғылыми кітапхана

толығырақ...